İctimai Vəsaitin Monitorinqi Mərkəzi
 |
İPD\PFMC Seminarında çıxış edən natiqlər neft gəlirlərinin şəffaflığını və yoxsulluğun azaldılması zərurətini xüsusilə vurğuladılar |
 |
Address: 69, Fizuly str., Baku 370601, Azerbaijan
Phone/Fax: +(99412) 973172, 992014, 973089
E-mail: iakhmedov@online.az, farid@pfmc.az
www.pfmc.az |
"Neft Sərvətinin İşıqlandırılması" mövzusunda keçirilən jurnalistika seminarında çıxış edən natiqlər neft gəlirlərində şəffaflığın təmin edilməsinə, hökumətin hesabat verməsi məsələsinə xüsusi önəm verərək bildirdilər ki, neft sərvəti bütün Azərbaycana fayda verilməsi və yoxsulluğun azaldılması məqsədilə istifadə edilməlidir.
"Əgər Azərbaycana neftin yaratdığı problemlərin öhdəsindən gəlmək müyəssər olarsa, əgər o, pulu tədbirli və lazımınca xərcləyə bilərsə, onda o, dünyada və regionda bir modelə çevrilmiş olacaq"- deyə, Dünya Bankının istefaya gedən ölkə üzrə direktoru Əkbər Noman bildirmişdir.
O, bildirirdi ki, Azərbaycan düzgün yoldadır və o, neft problemlərini aradan qaldıra bilərsə, onda hər adambaşına düşən gəlir neftin qiymətlərindən asılı olaraq, 2015-ci iləcən 2000-3000 ABŞ dolları həcmində olacaq. O, bildirdi ki, əgər neft gəlirlərindən lazımınca istifadə edilmiş olarsa, yeni iş yerləri yaranacaq, infrastrukturlar tikiləcək, təhsilə və səhiyyə xidmətlərinə sərmayə qoyulmuş olacaq.
Büdcə gəlirlərindən necə istifadə olunmasına nəzarət sahəsində kütləvi-informasiya vasitələri başlıca rola malikdir və bu baxımdan da, hökumət büdcələrinin şəffaf olması və onların lazımınca idarə edilməsi məsələsi önəmli əhəmiyyət kəsb edir. ABŞ hökumətinin, büdcə məsələləri üzərində işləyən Azərbaycan Maliyyə Nazirliyinə təyin edilmiş məsləhətçisi Keyt Klark şəffaflığın vacibliyini xüsusi olaraq qeyd etmişdir.
"Yaxşı idarəetmə partiya siyasətini üstələyir"- deyə, Keyt Klark öz şərhində söyləmişdi. O, əlavə edərək bildirdi ki, Birləşmiş Millətlər Təşkilatının İnkişaf Proqramı yaxşı idarəetmənin tərkibinə iştirakçılığın, qanunçuluğun, şəffaflığın, operativliyin, konsensusun və hesabatçılığın da daxil olduğunu bir daha göstərmişdir. Klark icmalçılara vətəndaşların sadəcə olaraq, telefonun dəstəyini götürərək soruşmaqla hökumət haqqında məlumat əldə etmək hüququna malik olduğu Amerika Birləşmiş Ştatlarındakı aşkarlıq barədə danışdı.
Təxminən 25 Azərbaycan və Gürcüstan icmalçısı 19, 20 və 21 noyabr tarixlərdə kerçirilmiş tədbirdə iştirak edirdi. Həmin tədbir Siyasi Dialoq üzrə Təşəbbüs Qrupu, əsası Nyu-York şəhərində Kolumbiya Universitetində qoyulan beynəlxalq iqtisadçılar şəbəkəsi və İctimaiyyətin maliyyə Nəzarəti Mərkəzi tərəfindən təşkil olunur.
Xatırladılan natiqlərin sırasına Nobel Mükafatı Laureatı Cozef E.Stiqlits, Dünya Bankının iqtisadçısı Emin Hüseynov, Kolumbiya Universitetinin adyunkt-professoru Cenik Radon, Azərbaycanlı iqtisadçı Nazim İmanov, Azərbaycanda Beynəlxalq Şəffaflıq Şurasının sədri Sabit Bağırov və ABŞ-ın maliyyə nazirliyinin nümayəndəsi Keyt Klark daxildir.
Bu Konfrans icmalçılara təbii sərvətlərin Azərbaycana göstərə biləcəyi təsirlərinin öz mətbuat səhifələrində işıqlandırılması imkanlarının genişləndirilməsində yardım göstərmək, yüksək şəffaflıq və birgə idarəçilik üzrə yaranan ehtiyaclar barədə məlumatlanmanı artırmaq məqsədilə keçirilir.
Neft sərvətinin idarə olunması inkişaf etməkdə olan və keçid dövrünü yaşayan ölkələrdə ümdə problemlərdən biridir. Böyük gəlirlər əldə etmək imkanlarına baxmayaraq, təbii ehtiyatlara malik əksər ölkələr bu gəlirləri davamlı iqtisadi inkişafa, bəşəri imkanların və demokratiyanın çiçəklənməsinə yönəldə bilməmişlər.
Jurnalistlər Azərbaycanın neft və qaz sərvətinin idarə olunmasında yaranan problemləri və nəzərəçarpan irəliləyişləri ictimaiyyətə çatdıra bilsinlər deyə, onların bu problemləri dərk etmələri vacib əhəmiyyət kəsb edir.
Dövlətlərin yüksək inflyasiya və aşağı inkişaf kimi makroiqtisadi tənasübsüzlük, ehtiyatlardan qeyri-səmərəli istifadə, gəlirlərin qeyri-bərabərliyi və korrupsiya faktlarını təhrif etmədən iri gəlirlərin daxil olması məsələləri ilə necə məşğul ola bilmələri qərarını qəbul etmələrinə ehtiyac duyulur. Seminarda iştirak edən icmalçılar neft sərvətlərinin digər ölkələrə necə təsir etməsi barədə aparılan müzakirələrdə iştirak edəcək və digər ölkələrin həmin inkişaf problemlərinin öhdəsindən necə gəlmiş olduqlarını öyrənəcəklər.
"Biz bu tədbirin keçirilməsi səviyyəsində xeyli məmnun qaldıq"- deyə, İctimaiyyətin Maliyyə Nəzarəti Mərkəzinin direktoru İnqilab Əhmədov öz çıxışında bildirdi. "Müzakirələr canlı keçmiş və Azərbaycan üçün mühüm əhəmiyyət daşıyan bir çox problemlər işıqlandırmış olduq".
Tədbir 19, 20 və 21 noyabrda Bakıda keçiriləcək. Bu tədbir Caspian Revenue Watch təşkilatı tərəfindən planlaşdırılmış çoxsaylı seminar və görüşlərin bir hissəsidir. CRW Açıq Cəmiyyət İnstitutunun bir hissəsidir və iyun ayında "Xəzərin Neft Gəlirləri: qazanan kim olacaq?" adlı bir hesabat dərc etmişdir (Həmin hesabatı www.eurasianet.org/caspian.oil.windfalls İnternet səhifəsindən əldə etmək olar).
İctimai Vəsaitin Monitorinqi Mərkəzi görüşün maddi-texniki təchizat məsələlərinin həlli, yerli icmalçıların iştiraka dəvət olunmasının təşkil edilməsi üçün məsuliyyət daşımışdır. İPD-nin jurnalistikada treyninq məsələləri üzrə direktoru Anya Şiffrin proqramı hazırlamış, qonaq qismində çıxış edəcək natiqləri dəvət etmiş və növbəti əlavə fəaliyyətlər üçün məsuliyyət daşıyacaq. İPD-nin www.journalismtraining.net İnternet səhifəsində əldə oluna biləcək maliyyə və iqtisadiyyat məsələlərini işıqlandıran jurnalistlər üçün bir vebsayta malikdir, Vyetnamda, Moldovada, Amerika Birləşmiş Ştatlarında icmalçılar üçün serminarlar keçirmişdir.
Bu tədbir ATƏT, Açıq Cəmiyyət İnstitutu (Şərq-Şərq və Şəbəkə Media Proqramlarının təmənnasız yardımı sayəsində) və Siyasi Dialoqlara Təşəbbüs Qrupu tərəfindən maliyyələşdirilir.